P/E، نسبتی معروف در بازار سرمایه است. نسبتی که از تقسیم قیمت سهم (p) به عایدی سالانه هر سهم (EPS) به دست می آید و به عنوان یکی از متغیرهای کلیدی در ارزیابی وضعیت سهام در بورس اوراق بهادار به شمار می رود. این متغیر می تواند چشم اندازی مناسب از قیمت را نمایش دهد.

.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی بازار سرمایه (سنا)، برخی از کارشناسان و تحلیل گران بازار، رقمی را برای حداکثر یا حداقل این نسبت در نظر می گیرند، اما سوال اینجاست که چه مفهومی در پشت این رقم وجود دارد؟ آیا برای رشد این متغیر می توان مرزی را مشخص کرد؟P/Eمطلوب بازار سهام چه عددی است؟ چگونه باید این نسبت را تحلیل کرد؟P/Eبه چه عواملی بستگی دارد؟ و …

.

P/Eچیست؟

ارزندگی سهم، موضوعی است کهP/Eتا حدودی به سرمایه گذار نمایش می دهد. ارزندگی به این معنا است که قیمت سهام یک شرکت از ارزش واقعی آن بیشتر است یا کمتر. در یک تعریف؛P/Eنشان می دهد که یک سرمایه گذار چند دوره باید صبر کند تا شاهد بازگشت سرمایه خود از محل سودهایی که دریافت می کند (با فرض تقسیم کامل سود) باشد. در تعریفی دیگر؛P/Eنشان می دهد که سرمایه گذاران برای خرید هر واحد سود حاضرند به چه میزان پول بپردازند.

.

هم اکنون میانگینP/Eصنایع فعال در بورس اوراق یهادار تهران “۵٫۳۸″ است؛ به طور خلاصه، عدد ۵ برایP/Eبه این معنا است که قیمت ۵ برابر بیشتر از سود ارزش دارد. چنانچه این نسبت را معکوس و به صورتE/Pدر نظر بگیریم، در محدوده ۵ یا ۶ برایP/E، درصدEنسبت بهPدر ارقام حدود ۲۰ درصد محاسبه می شود که با توجه به شرایط فعلی اقتصاد کشور بازدهی حداقلی به نظر می رسد. نسبتE/P، بازده مورد انتظار سرمایه گذار از خرید یک سهم را نشان می دهد، به همین دلیل هر چهP/Eبالاتر باشد، بازده مورد انتظار کمتر است و عکس آن، هر چهP/Eکمتر باشد، انتظار بازدهی بیشتر است.

.

در بورس اوراق بهادار کشورمان صنعت انتشار، چاپ و تکثیر دارای میانگینP/Eمعادل ۳٫۴۱ مرتبه است که پایین ترین میزانP/Eدر میان ۳۵ صنعت بورسی به شمار می رود. بالاترین میزانP/Eهم به صنعت دباغی، پرداخت چرم و ساخت انواع پاپوش با ۳۴۳٫۳۹ مرتبه اختصاص دارد.

.

روی مثبتP/E

جنبه های مثبت این نسبت را می توان در مواردی متعدد بیان کرد. نسبتP/Eدر دو یا چند شرکت از یک صنعت، معیار مناسبی برای انتخاب بهتر است؛ زیراP/Eبالاتر به معنای رشد و پویایی بیشتر یک شرکت در قیاس با شرکت دیگر است وP/Eپایین تر مفهومی عکس دارد.

.

در عین حالP/Eبالاتر به این مفهوم است که شاهد رشد بیشتر قیمت سهم شرکت نسبت به رشد سود آن خواهیم بود. این در حالی است که اگر قیمت و سود پیش بینی شده هر سهم به یک اندازه تغییر کنند، نسبتP/Eدر همان رقم قبلی باقی می ماند، اما رشدP/Eبه این معنا است که شرکت وارد دوره سودآوری خود شده و دوران سکون را پشت سر گذاشته است.

.

به عبارت دیگر، عوامل دیگری غیر از سود، بر روند قیمت سهم تاثیرگذار است. این طبیعی است که رشد افسارگسیخته این نسبت نیز نمی تواند مهر تاییدی بر وضعیت مناسب شرکت باشد، زیراP/Eبالا به معنای ریسک بیشتر است.

.

روی منفیP/E

تمرکز صرف بر رویP/Eمی تواند سرمایه گذار را از توجه به شرایط واقعی سهم دور نگه دارد، چراکه این نسبت به تنهایی نمی تواند روند شرکت را به نمایش بگذارد. در تعیین قیمت یک سهم محدودیت ها و فرضیات زیادی وجود دارد کهP/Eبه تنهایی نمی تواند همه آنها را نمایش دهد، در عین حال، رشد حبابی قیمت ها هم می تواندP/Eرا بدون دلیل خاصی با افزایش همراه سازد.

.

پایین بودن این متغیر می تواند به دلایل مختلفی از جمله تغییر صرف در صورت یا فقط در مخرج رخ دهد، به طوری که غیر از رشد متغیر صورت، کاهش مخرج که به معنای کاهش سود پیش بینی شده شرکت است نیز می تواند این نسبت را افزایش دهد و بالعکس. از همین رو اتکا به یک عدد به عنوان نسبتP/Eنمی تواند راهنمای خوبی برای سرمایه گذاران باشد.

.

در عین حالP/Eبرای هر صنعت در بورس اوراق بهادار با صنعتی دیگر متفاوت است. به علاوه انتظارات سودآوری صنایع در دوره های ۵ یا ۱۰ ساله، همچنین کارایی، صادرات و واردات در هر صنعت متفاوت است. صنایع به دلیل تفاوت در رشد سود خالص طی زمان، دارایP/Eهای متفاوتی هستند. برای مثال به راحتی نمی توانP/Eشرکت های تولیدکننده مواد خام مانند فولادسازان، پالایشگاه ها یا معدنی ها را محاسبه کرد، زیرا رشد سود خالص این شرکت ها به راحتی قابل محاسبه نیست و دلیل آن وابستگی این شرکت ها به قیمت های جهانی است.

.

P/Eدر جهان

نسبتP/Eدر ایران از تقسیم قیمت سهم (p) به عایدی سالانه هر سهم (EPS) محاسبه می شود، اما در دنیاP/Eبه دو شیوه محاسبه می شود که یک نوع آن همانند ایران، از تقسیم قیمت بازاری هر سهم بر سود پیش بینی شده شرکت محاسبه می شود. در روش دیگر که در اکثر بازارهای پیشرفته مورد استفاده قرار می گیرد،P/Eاز تقسیم قیمت به سود محقق شده محاسبه می شود.

.

دلیل این امر هم آن است که در اکثر بورس های جهان، شرکت ها پیش بینی های خود را به بازار منعکس نمی کنند و تنها عملکردهای خود را در قالب گزارش در اختیار سهام داران و سرمایه گذاران قرار می دهند.

.

کاربردهای نسبتP/E

با توجه به موارد یاد شده می توان نتیجه گرفت که پایین یا بالا بودن نسبتP/Eبه تنهایی نمی تواند ملاک مناسب بودن یا نبودنیک سهم باشد. گاهی پایین بودنP/Eبه معنای ایستایی و عدم کارایی شرکت است، اما عدم رشدP/Eبه این معنا نیست که شرکت توان شکوفایی نداشته و نمی توان انتظار سودآوری داشت. در مقابل،P/Eبسیار بالا هم گاهی به دلیل رشد حبابی قیمت شکل می گیرد.

.

زمانی کهP/Eافزایش می یابد، می توان به رشد قیمتی سهام امیدوار بود، که سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار باید به آن توجه داشته باشند، اما باید به پشت پرده این افزایش توجه داشت و در کنار آن موارد دیگری مانند ریسک های سیستماتیک، رشد سود خالص شرکت در یک سال نسبت به سال قبل، سود پیش بینی شده هر سهم، سود تقسیمی در سال های گذشته، بازده سهام داران (ROE)، وضعیت دارایی های شرکت و متغیرهایی از این دست مورد ارزیابی قرار بگیرد تا سهام دار با اتکا صرف به یک متغیر، تصمیم اشتباه در سرمایه گذاری اتخاذ نکند.

.

پست های مرتبط

  1. ابزار جدید مصون ساز بازار سهام روز چهارشنبه اجرایی می شود
  2. قیمت سهام شرکت های بورسی همچنان ارزان
  3. با کاهش P/E؛ قیمت سهام شرکت های بورسی ارزان شد.
  4. ریزش ۲۰۴ واحدی شاخص بورس
  5. شرکت بورس سود سال آینده را پیش‌بینی کرد.
  6. اصلاح P/E بازار با تداوم بحران‌های جهانی
  7. یک پذیره‌نویسی جدید در فرابورس: امکان راه‌اندازی تالار اختصاصی توسط کارگزاران
نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ

منبع: سایت تازه های حسابداری